پرونده مالیات خودروهای لوکس در بودجه 1405 بسته شد

دولت چهاردهم تصمیم دارد ردیف درآمدی مربوط به مالیات خودروهای لوکس را از بودجه سال 1405 حذف کند. این تصمیم برخلاف پیش بینی 4 هزار میلیارد تومانی دولت در سال جاری اتخاذ شده است. به نظر می رسد ایرادات وارده به این لایحه باعث کناره گیری دولت از لایحه خود شده است. طرح مالیات بر خودروهای لوکس پنج سال پیش با هدف اخذ مالیات بر ثروت مطرح شد، اما در نهایت قربانی تورم بالا و نوسانات نرخ ارز شد.

چالش «لوکس» بودن در اقتصاد تورمی

مهمترین نقطه ضعف این طرح، تعریف واژه خودروی لوکس در اقتصاد ایران بود. با جهش ارز در سال های اخیر و همچنین تورم نقطه به نقطه قابل توجه، خودروهای معمولی و میان رده بدون هیچ گونه ارتقای کیفی به خودروهای لوکس تبدیل شده اند. این تغییرات باعث شد دایره مالیات دهندگان گسترش یابد، بدون اینکه این افراد توانایی پرداخت ارقام سنگین مالیاتی را داشته باشند.

در نتیجه تغییرات تورمی و افزایش قیمت خودروهای اقتصادی، ردیف مالیاتی خودروهای لوکس به یکی از درآمدهای غیرقابل وصول تبدیل شد و کسری بودجه را تشدید کرد. در نتیجه دولت تصمیم گرفت این بند را از قانون بودجه حذف کند.

4 سال نوسان و عدم تحقق مالیات خودروهای لوکس

بررسی آمارهای سال های 1400 تا 1403 نشان می دهد که بین قوانین تدوین شده و واقعیت های اجرایی فاصله معناداری وجود دارد. در چهار سال گذشته برای بیش از 993 هزار خودرو پرونده مالیاتی تشکیل شده است. میزان مالیات شناسایی شده برای این خودروها 103 هزار میلیارد تومان بوده است. اما تنها نیمی از آنها یعنی 53 هزار میلیارد تومان وصول شد.

در همان زمان بسیاری از مالکان نیز به این طرح اعتراض داشتند. همچنین میزان جمع آوری به مرور زمان کاهش یافت. در سال 1403 بیش از 33 هزار میلیارد تومان مالیات خودروهای لوکس شناسایی شد که کمتر از 5 هزار میلیارد تومان آن وصول شد. این موضوع بی اثر بودن قانون مالیات بر خودروهای گران قیمت را به دولت نشان داد.

نظرات مخالف و موافق حذف مالیات خودروهای لوکس

«جعفر قدری» نایب رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس یکی از مخالفان حذف قانون مالیات بر خودروهای گران قیمت از بودجه 1405 است. او می گوید مالیات بر ثروت ابزاری حیاتی است و کف قیمت خودروهای لوکس باید متناسب با تورم تنظیم شود. به گفته وی، این امر باعث می شود تا از خودروهای لوکس واقعی مالیات گرفته شود و فرار مالیاتی به حداقل برسد.

از سوی دیگر «محمد تقی فیضی» کارشناس بودجه یکی از حامیان حذف این بند است و اقدام دولت را واقع بینانه می داند. به گفته وی، این نوع مالیات، مالیات تورمی است. دولت با سیاست های خود تورم ایجاد می کند و از تورم ایجاد شده مالیات می گیرد. وی همچنین خاطرنشان می کند: مالکان خودروهای خارجی پیش از این با پرداخت مواردی مانند تعرفه واردات، هزینه شماره گذاری و بنزین سوپرآزاد سهم خود را به دولت پرداخت کرده اند.

نتیجه گیری

حذف مالیات خودروهای گران قیمت از بودجه 1405 فقط تغییر حسابداری نیست. این اقدام تلاشی برای نظم بخشیدن به درآمدهای دولت و تعیین بودجه واقعی است. همچنین حذف مالیات خودروهای لوکس از هرج و مرج جدید در بازار خودرو جلوگیری می کند. بازاری که مدت هاست به دلیل قوانین گیج کننده و همچنین تحریم های خارجی درگیر تلاطم های مختلف بوده است.